Chiny czy Wietnam? Co bardziej opłaca się przy imporcie

Zaktualizowano: 21 września 2026

„Chiny czy Wietnam” to jeden z częstszych dylematów przy dywersyfikacji dostaw, czyli strategii China+1. Nie chodzi jednak tylko o to, gdzie cena fabryczna jest niższa. Wietnam nie jest po prostu tańszą wersją Chin. To inny model zaopatrzenia, w którym dużą rolę może odgrywać umowa o wolnym handlu między Unią Europejską a Wietnamem, czyli EVFTA.

Preferencyjne cło może być dużą przewagą Wietnamu, ale nie działa automatycznie. Musisz spełnić reguły preferencyjnego pochodzenia i mieć właściwy dowód. Z kolei Chiny oferują bardzo szeroki wybór dostawców i rozbudowane łańcuchy produkcyjne, ale przy wybranych towarach mogą występować dodatkowe środki ochrony handlu.

Dlatego porównując Chiny i Wietnam, patrz na pełny koszt importu, dostępność produktu, pochodzenie i ryzyko, a nie tylko na cenę z oferty fabryki.

Dwa różne modele, nie tańsza wersja

Chiny i Wietnam mogą pełnić zupełnie różne role w twoim łańcuchu dostaw.

Chiny mają bardzo rozbudowaną bazę produkcyjną i ogromną liczbę dostawców. Dużą przewagą jest dostępność komponentów, podzespołów i usług potrzebnych do produkcji. W wielu branżach możesz znaleźć zarówno producenta gotowego produktu, jak i dostawców poszczególnych elementów.

Wietnam ma mocną pozycję przede wszystkim w wybranych segmentach produkcji, między innymi w tekstyliach, odzieży, obuwiu i meblach. W niektórych przypadkach przewagę daje dostęp do preferencji wynikających z EVFTA. Umowa przewiduje stopniową eliminację ceł na zdecydowaną większość produktów, ale konkretna stawka zależy od produktu i harmonogramu liberalizacji.

Nie oznacza to jednak, że Wietnam automatycznie będzie tańszy.

Fabryka może korzystać z materiałów i komponentów sprowadzanych z innych państw, a mniejsza skala lokalnego łańcucha dostaw może zwiększać koszt produkcji. Dlatego strategia China+1 często oznacza dywersyfikację dostaw, a nie proste przeniesienie całej produkcji do tańszego kraju.

Chiny czy Wietnam w skrócie

Tabela jest punktem wyjścia. Przy konkretnym produkcie wynik może wyglądać zupełnie inaczej.

Cło i pochodzenie: najważniejsza różnica

To właśnie tutaj Wietnam może uzyskać przewagę nad Chinami.

EVFTA, czyli umowa o wolnym handlu między Unią Europejską a Wietnamem, przewiduje stopniową eliminację ceł na import produktów wietnamskich do UE. Docelowo umowa eliminuje ponad 99% wszystkich taryf, przy czym dla części produktów liberalizacja następowała stopniowo, a nie od dnia wejścia umowy w życie.

Nie oznacza to jednak, że każdy produkt z Wietnamu automatycznie korzysta z preferencyjnego cła.

Towar musi spełniać odpowiednie reguły preferencyjnego pochodzenia. W zależności od produktu mogą one określać wymagany poziom przetworzenia, zmianę klasyfikacji taryfowej, maksymalny udział materiałów niepochodzących lub określony proces produkcyjny.

To ważne szczególnie wtedy, gdy wietnamska fabryka wykorzystuje komponenty z Chin.

Samo stwierdzenie „produkt wyprodukowano w Wietnamie” nie wystarcza do automatycznego uzyskania preferencji. Musisz sprawdzić regułę właściwą dla konkretnego produktu.

Dokładny mechanizm EVFTA, reguły pochodzenia i dokumenty pozostawiamy w osobnym poradniku cło z Wietnamu i EVFTA.

A co z Chinami?

Przy imporcie z Chin nie masz preferencyjnej umowy o wolnym handlu porównywalnej z EVFTA.

Podstawowa stawka celna zależy od kodu CN. Do tego w przypadku niektórych produktów mogą dochodzić środki ochrony handlu, takie jak cła antydumpingowe, wyrównawcze czy safeguardy.

To jednak nie oznacza, że „import z Chin = wysokie cło”.

Niektóre towary mogą mieć niską stawkę podstawową, a inne mogą być objęte dodatkowymi środkami. Wszystko zależy od konkretnego kodu i kraju pochodzenia.

Dlatego przy porównaniu Chin z Wietnamem nie pytaj tylko „ile wynosi cło z Chin?”. Sprawdź konkretny kod CN i wszystkie środki przypisane do niego w TARIC.

Jeżeli dany chiński produkt jest objęty antydumpingiem, różnica względem Wietnamu może być bardzo duża. Jeżeli nie jest, przewaga wynikająca z EVFTA może nie zrekompensować wyższej ceny produkcji lub innych kosztów.

Więcej o chińskich środkach antydumpingowych znajdziesz w poradniku o cłach antydumpingowych z Chin oraz liście produktów objętych cłami antydumpingowymi.

Wietnam nie oznacza automatycznie „bez chińskiego cła”

To jedna z najczęstszych pułapek strategii China+1.

Załóżmy, że kupujesz produkt, który wcześniej sprowadzałeś z Chin, i znajdujesz fabrykę w Wietnamie.

Fabryka montuje produkt w Wietnamie, ale wykorzystuje znaczną część chińskich komponentów.

Nie możesz automatycznie założyć, że produkt ma wietnamskie pochodzenie preferencyjne i dlatego skorzysta z EVFTA.

Decydują konkretne reguły pochodzenia dla danego produktu.

Podobnie samo przepakowanie, etykietowanie czy proste operacje logistyczne nie tworzą preferencyjnego pochodzenia.

Jeżeli twoim celem jest przeniesienie produkcji z Chin do Wietnamu właśnie po to, aby zmienić sytuację celną, musisz zweryfikować pochodzenie produktu przed podpisaniem kontraktu.

Mechanikę tego zagadnienia opisuje osobny poradnik dostawca z Wietnamu a pochodzenie towaru.

Cena i skala

Cena jednostkowa może przemawiać za Chinami, ale nie zawsze.

Chiny mają przewagę skali i bardzo rozbudowany ekosystem produkcyjny. Fabryka może kupować komponenty lokalnie, korzystać z wyspecjalizowanych podwykonawców i zamawiać opakowania, formy, elektronikę czy części od dostawców znajdujących się w tym samym regionie.

To skraca łańcuch dostaw wewnątrz produkcji.

Wietnam również rozwija bazę produkcyjną, ale nie w każdej kategorii oferuje porównywalną głębokość łańcucha dostaw.

Dlatego niższe koszty pracy w Wietnamie nie muszą oznaczać niższej ceny gotowego produktu.

Jeżeli fabryka musi sprowadzić materiał z Chin, zapłacić za dodatkowy transport i utrzymywać mniejszą skalę produkcji, część potencjalnej przewagi kosztowej znika.

Dlatego porównuj nie:

cena produktu z Chin vs cena produktu z Wietnamu

ale:

pełny koszt produktu po dostarczeniu do Polski.

Transport i czas

Oba kierunki oznaczają import z Azji, więc w przypadku większych dostaw transport morski pozostaje podstawowym rozwiązaniem.

Chiny mają jednak bardzo rozwiniętą infrastrukturę eksportową i dużą liczbę połączeń logistycznych. Wietnam również posiada duże porty i rozwinięty eksport morski, ale skala sieci dostawców i usług logistycznych jest inna.

Nie warto więc zakładać, że jeden kraj zawsze będzie szybszy.

Czas zależy od portu, przewoźnika, rodzaju transportu, przeładunków, sezonu i miejsca dostawy w Polsce.

Transport powinieneś policzyć osobno dla konkretnej trasy, zamiast dodawać do porównania jedną uniwersalną liczbę dni.

Jeżeli wybór kraju ma wynikać przede wszystkim z transportu, porównaj konkretną trasę Chiny-Polska z trasą Wietnam-Polska.

MOQ i asortyment

MOQ, czyli minimalna wielkość zamówienia, nie jest cechą całego kraju. Jest cechą konkretnej fabryki, produktu i modelu współpracy.

Mimo to różnica w skali rynku produkcyjnego ma znaczenie.

W Chinach łatwiej znaleźć dostawców dla bardzo szerokiego zakresu produktów, od elektroniki i akcesoriów po maszyny, opakowania, komponenty i produkty masowe.

Wietnam ma szczególnie silną pozycję w wybranych segmentach, między innymi w produkcji odzieży, obuwia i mebli.

Jeżeli szukasz bardzo nietypowego produktu albo potrzebujesz wielu różnych komponentów od lokalnych poddostawców, Chiny mogą oferować większą elastyczność.

Jeżeli natomiast produkt znajduje się w kategorii, w której Wietnam ma mocną bazę produkcyjną, różnica może być znacznie mniejsza.

Zamiast zakładać określone MOQ dla całego kraju, porównaj minimum zamówienia dla konkretnej fabryki.

Ryzyka po obu stronach

Chiny mają przede wszystkim ryzyko związane z dużą liczbą środków handlowych nakładanych na konkretne produkty oraz ryzykiem własności intelektualnej i jakości.

Nie oznacza to jednak, że każdy produkt z Chin jest problematyczny. Ryzyko trzeba sprawdzić dla konkretnego kodu CN.

Wietnam ma inne ryzyko: pochodzenie.

Jeżeli twoja kalkulacja zakłada zerowe lub obniżone cło dzięki EVFTA, musisz mieć pewność, że produkt spełnia odpowiednią regułę pochodzenia i że dostawca może prawidłowo udokumentować preferencję.

Komisja podkreśla, że preferencyjne reguły pochodzenia decydują o tym, czy towar może korzystać z obniżonej lub zerowej stawki. Jeżeli po kontroli okaże się, że warunki nie zostały spełnione, preferencja może zostać odmówiona, a niepobrane wcześniej cło odzyskane.

W przypadku odzieży i obuwia dochodzą również polskie obowiązki związane z systemem SENT. Od 20 czerwca 2026 roku import tych towarów z państw trzecich nadal pozostaje objęty monitorowaniem, przy czym zmieniono między innymi progi ilościowe.

To nie jest argument za ani przeciwko Wietnamowi. To po prostu dodatkowy element kalkulacji konkretnego importu.

Wietnam czy Chiny: dla kogo który model?

Wietnam może być dobrym kierunkiem, jeżeli:

• twój produkt znajduje się w mocnej kategorii produkcyjnej Wietnamu,
• możesz uzyskać rzeczywiste preferencyjne pochodzenie,
• dostawca potrafi prawidłowo udokumentować pochodzenie,
• EVFTA daje istotną różnicę w stawce celnej,
• twój dotychczasowy produkt z Chin jest objęty środkiem ochrony handlu,
• zależy ci na dywersyfikacji dostawców w ramach China+1.

Chiny mogą być lepszym dopasowaniem, jeżeli:

• potrzebujesz bardzo szerokiego wyboru producentów,
• produkt wymaga wielu lokalnych komponentów,
• ważna jest duża skala produkcji,
• potrzebujesz nietypowego produktu lub rozbudowanego łańcucha poddostawców,
• po sprawdzeniu kodu CN nie występuje istotny dodatkowy środek ochrony handlu,
• końcowy koszt importu z Chin pozostaje niższy mimo braku preferencji celnej.

Model China+1 może mieć sens, jeżeli:

• nie chcesz uzależniać całego zaopatrzenia od jednego kraju,
• Wietnam jest korzystny dla określonych kategorii,
• część produktów nadal najbardziej opłaca się kupować w Chinach,
• chcesz ograniczyć ryzyko przerw w dostawach lub zmian regulacyjnych.

Nie musisz więc wybierać jednego kraju dla całej firmy.

Jak zdecydować dla swojego produktu

Przejdź przez tę kolejność:

1. Ustal dokładny kod CN produktu.
2. Sprawdź Chiny. Zobacz podstawową stawkę celną oraz wszystkie dodatkowe środki, w szczególności antydumping i cła wyrównawcze.
3. Sprawdź Wietnam. Ustal stawkę wynikającą z EVFTA dla konkretnego kodu i okresu importu.
4. Zweryfikuj pochodzenie. Sprawdź, czy produkcja w Wietnamie rzeczywiście spełnia regułę preferencyjnego pochodzenia.
5. Zweryfikuj dokument. Nie wystarczy informacja dostawcy, że „produkt ma pochodzenie wietnamskie”. Musisz mieć właściwy dowód pozwalający zastosować preferencję.
6. Porównaj cenę fabryczną. Dopiero teraz.
7. Policz landed cost. Uwzględnij produkt, transport, cło, VAT, odprawę, ubezpieczenie i inne koszty importowe.
8. Dodaj ryzyko. Przy większym kontrakcie sprawdź, co stanie się z marżą, jeżeli preferencja EVFTA nie zostanie uznana albo pojawi się dodatkowe cło na produkt z Chin.

Dopiero po takim porównaniu masz rzeczywistą odpowiedź na pytanie „Chiny czy Wietnam”.

Najczęstsze pytania

Czy z Wietnamu zawsze jest taniej?

Nie.

Wietnam może oferować przewagę celną dzięki EVFTA, ale cena fabryczna, dostępność komponentów, skala produkcji i transport mogą sprawić, że całkowity koszt będzie wyższy niż w Chinach.

Czy import z Wietnamu jest zawsze bez cła?

Nie.

EVFTA nie oznacza automatycznie zerowego cła. Muszą być spełnione warunki dotyczące preferencyjnego pochodzenia, a właściwa stawka zależy od konkretnego produktu i harmonogramu liberalizacji.

Czy przeniesienie produkcji z Chin do Wietnamu pozwala uniknąć antydumpingu?

Nie zawsze.

Jeżeli produkt nadal ma chińskie pochodzenie w rozumieniu odpowiednich przepisów, sama zmiana kraju montażu lub wysyłki nie gwarantuje uniknięcia środka. Musisz sprawdzić regułę pochodzenia dla konkretnego produktu.

Gdzie jest niższe MOQ?

Nie ma jednej odpowiedzi dla całego kraju.

MOQ zależy od produktu, fabryki, technologii i skali zamówienia. Chiny mają większą bazę producentów, ale konkretny wietnamski dostawca może zaoferować niższe minimum niż konkretny producent chiński.

Co decyduje o wietnamskim pochodzeniu?

Decydują reguły preferencyjnego pochodzenia określone w EVFTA dla danego produktu. Mogą uwzględniać między innymi poziom przetworzenia, zmianę klasyfikacji taryfowej lub udział materiałów niepochodzących.

Nie wystarczy, że towar został wysłany z Wietnamu albo przeszedł tam prostą operację.

Czy można importować z Chin i Wietnamu jednocześnie?

Tak.

Nie ma potrzeby wybierania jednego kraju dla całego asortymentu. Model China+1 może oznaczać, że część produktów kupujesz w Chinach, a część w Wietnamie, zależnie od kosztu, pochodzenia, dostępności i ryzyka.

Nie wybieraj kraju. Wybierz model.

Chiny i Wietnam nie są prostym pojedynkiem „taniej kontra drożej”.

Chiny mogą wygrywać skalą, wyborem dostawców i dostępnością komponentów. Wietnam może zyskać przewagę tam, gdzie preferencja EVFTA daje istotną różnicę w całkowitym koszcie i możesz bezpiecznie potwierdzić preferencyjne pochodzenie.

Najważniejsze jest więc nie to, gdzie dostaniesz niższą cenę fabryczną.

Najważniejsze jest to, ile kosztuje cię produkt po imporcie do Polski i jak pewna jest kalkulacja.

Policz oba warianty. W kalkulatorze kosztów importu z Chin sprawdzisz koszt importu z Chin, a w kalkulatorze kosztów importu z Wietnamu porównasz drugi kierunek. Nie podejmuj decyzji na podstawie ceny fabrycznej. Porównaj pełny koszt importu, warunki celne i pewność pochodzenia.

Powiązane

Dział: Jak zacząć z importem z Chin · ← Wszystkie poradniki