Cła i VAT

Cło 0% na towary z USA w 2026 r. Jak udowodnić pochodzenie?

Cło 0% na towary z USA w 2026 r. Jak udowodnić pochodzenie?
Spis treści

Od 1 lipca 2026 r. wybrane towary pochodzące ze Stanów Zjednoczonych mogą korzystać z obniżonych stawek celnych przy imporcie do Unii Europejskiej. Dla towarów wymienionych w załączniku I do rozporządzenia (UE) 2026/1455 stawka cła wynosi 0%. Nie oznacza to jednak, że każdy produkt kupiony w USA można sprowadzić bez cła. Preferencja zależy od klasyfikacji taryfowej, rzeczywistego pochodzenia towaru oraz przedstawienia odpowiednich dowodów.

Importer musi wykazać, że towar rzeczywiście pochodzi z USA zgodnie z unijnymi niepreferencyjnymi regułami pochodzenia. Musi również udokumentować bezpośredni transport z kraju pochodzenia do UE albo spełnienie warunków dotyczących przewozu przez państwo trzecie. Sam napis „Made in USA", deklaracja na fakturze czy świadectwo pochodzenia nie wystarczają.

W praktyce oznacza to konieczność zebrania dokumentów dotyczących zarówno produkcji, jak i transportu, a następnie prawidłowego wykazania uprawnienia do obniżonego cła w zgłoszeniu celnym. Poniżej wyjaśniamy, jak przygotować się do tego procesu.

Co wprowadza rozporządzenie (UE) 2026/1455?

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2026/1455 z 25 czerwca 2026 r. obniża cła na określone towary pochodzące ze Stanów Zjednoczonych i otwiera kontyngenty taryfowe dla wybranych produktów. Przepisy stosuje się od 1 lipca 2026 r. do 31 grudnia 2029 r. Rozwiązanie ma charakter przejściowy: do czasu przyjęcia szczególnych reguł preferencyjnego pochodzenia stosuje się unijne reguły niepreferencyjne.

Zakres obniżek zależy od załącznika do rozporządzenia: 0% cła dla towarów z załącznika I, zniesienie składnika zależnego od wartości towaru (ad valorem) w załączniku II oraz kontyngenty taryfowe dla wybranych produktów w załączniku III. Zawsze decyduje kod CN i warunki konkretnego środka taryfowego. To, które towary obejmują preferencje i jak je zweryfikować, rozkładamy w osobnym poradniku: cło z USA: preferencje 2026/1455. Ten tekst skupia się na trudniejszej części, czyli jak udowodnić pochodzenie, żeby z zera rzeczywiście skorzystać.

Przed zgłoszeniem sprawdź produkt w unijnej bazie TARIC lub w polskim systemie ISZTAR4. Podstawa prawna: rozporządzenie (UE) 2026/1455.

Kiedy towar rzeczywiście pochodzi z USA?

Najważniejszym warunkiem zastosowania obniżonego cła jest rzeczywiste pochodzenie towaru ze Stanów Zjednoczonych. Nie chodzi o kraj, w którym znajduje się sprzedawca, magazyn lub port wysyłki, lecz o kraj pochodzenia ustalony zgodnie z przepisami celnymi UE.

Art. 6 rozporządzenia 2026/1455 odsyła do niepreferencyjnych reguł pochodzenia określonych w unijnym kodeksie celnym, czyli rozporządzeniu (UE) nr 952/2013, oraz właściwych przepisach wykonawczych i delegowanych.

Zasadniczo towar może mieć pochodzenie amerykańskie, jeżeli:

W przypadku produktów przetwarzanych w kilku krajach ustalenie pochodzenia może wymagać analizy procesu produkcyjnego, materiałów wykorzystanych do produkcji i właściwych reguł dla konkretnego kodu taryfowego. Proste operacje, takie jak samo przepakowanie lub oznakowanie, nie przesądzają o uzyskaniu pochodzenia amerykańskiego.

Przykład: towar wysłany z magazynu w USA

Polska firma kupuje produkt od amerykańskiego dystrybutora. Towar znajduje się w magazynie w Kalifornii, ale został wyprodukowany w Chinach i nie przeszedł w USA przetworzenia nadającego mu amerykańskie pochodzenie.

W takim przypadku samo wysłanie produktu z USA ani faktura wystawiona przez amerykańską firmę nie dają prawa do zastosowania stawek z rozporządzenia 2026/1455.

Odwrotna sytuacja również jest możliwa: produkt sprzedawany przez pośrednika może rzeczywiście pochodzić z USA, ale importer musi dysponować wystarczającymi dowodami potwierdzającymi to pochodzenie.

To nie jest preferencyjne pochodzenie. Nie stosuje się tu automatycznie reguł właściwych dla umów o wolnym handlu, takich jak świadectwo EUR.1 czy deklaracja pochodzenia przewidziana w konkretnej umowie preferencyjnej. Podstawą jest niepreferencyjne pochodzenie ustalone zgodnie z prawem celnym UE.

Czym udowodnić pochodzenie? Art. 6 i brak jednego wzoru dokumentu

Komisja Europejska potwierdza, że przepisy nie ustanawiają jednego obowiązkowego wzoru dowodu pochodzenia dla zastosowania obniżonych ceł na podstawie rozporządzenia 2026/1455. Nie ma zatem jednego uniwersalnego formularza, który importer może pobrać, wypełnić i uznać za wystarczający w każdej sytuacji.

Stosuje się zasadę swobody dowodzenia pochodzenia niepreferencyjnego. Oznacza to, że zgromadzone dokumenty powinny pozwalać wykazać rzeczywiste pochodzenie konkretnego towaru oraz spełnienie wymagań dotyczących jego transportu.

Jakie dokumenty warto zebrać?

W zależności od rodzaju produktu i przebiegu transakcji pomocne mogą być:

To przykłady, a nie zamknięty katalog ustawowo wymaganych dokumentów. Ich przydatność zależy od konkretnej transakcji. Dokument przewozowy może potwierdzać trasę, ale sam w sobie nie dowodzi, gdzie produkt został wyprodukowany. Z kolei dokumentacja produkcyjna może potwierdzać pochodzenie, ale niekoniecznie sposób transportu do UE.

Dlatego dokumenty dotyczące pochodzenia i transportu należy analizować łącznie.

Co samo w sobie nie wystarczy?

Komisja Europejska wskazuje wprost, że samodzielnym dowodem pochodzenia nie są:

Dokumenty te mogą stanowić element materiału dowodowego, ale nie zastępują pozostałych dowodów wymaganych w konkretnej sprawie.

Jeśli amerykański dostawca nie jest w stanie przedstawić dokumentacji pozwalającej ustalić pochodzenie produktu, nie należy zakładać, że deklaracja na fakturze wystarczy do zastosowania obniżonego cła.

Kiedy dokumenty muszą być dostępne?

Dowody powinny znajdować się w posiadaniu zgłaszającego i być dostępne dla organów celnych w chwili składania zgłoszenia, w którym wnioskuje się o zastosowanie obniżonej stawki.

Nie oznacza to, że każdy dokument musi być automatycznie załączony do zgłoszenia. Dokumenty potwierdzające należy jednak przedstawić na żądanie organów celnych. Jeśli importer nie może wykazać pochodzenia lub wymaganej trasy, obniżona stawka może zostać odmówiona.

Szczegółowe wyjaśnienia zawiera dokument Komisji Europejskiej Q&A dotyczący art. 59a rozporządzenia wykonawczego 2015/2447, aktualizacja z 16 lipca 2026 r..

Bezpośredni transport z USA do UE

Samo udowodnienie amerykańskiego pochodzenia nie wystarcza. Art. 59a rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2015/2447, dodany rozporządzeniem wykonawczym (UE) 2026/1422, wprowadza dodatkowy wymóg dowodowy dotyczący transportu.

Importer musi wykazać, że towar został przewieziony bezpośrednio z kraju pochodzenia do UE albo że spełniono warunki dotyczące przewozu przez inne państwa.

Czy towar może przejechać przez państwo trzecie?

Tak, ale trzeba udokumentować spełnienie odpowiednich warunków.

Jeżeli towar jest przewożony przez państwo trzecie, dowody powinny wykazywać, że pozostawał pod dozorem celnym podczas transportu. Jeżeli w państwie trzecim był przechowywany lub dzielony, nie mógł zostać poddany zmianom innym niż niezbędne do zachowania go w dobrym stanie lub czynności związane z naniesieniem albo dołączeniem oznaczeń, etykiet, plomb lub dokumentacji wymaganej dla zgodności z określonymi wymogami.

W zależności od przebiegu transportu mogą być potrzebne dokumenty tranzytowe, potwierdzenia dozoru celnego lub świadectwa braku manipulacji wydane przez właściwe organy państwa trzeciego.

Sama informacja o trasie z USA do UE nie musi być wystarczająca. Dokumentacja powinna pozwalać odtworzyć przebieg transportu i wykazać spełnienie właściwych warunków.

Co, jeśli nie udowodnisz bezpośredniego transportu?

Może się zdarzyć, że dokumenty produkcyjne wystarczająco potwierdzają amerykańskie pochodzenie towaru, ale nie można wykazać spełnienia warunków transportu przez państwo trzecie.

W takiej sytuacji organy celne mogą odmówić zastosowania obniżonego cła. Dlatego dokumenty przewozowe i informacje o ewentualnym tranzycie trzeba zebrać przed złożeniem zgłoszenia, a nie dopiero po rozpoczęciu kontroli.

Jak wykazać obniżone cło w zgłoszeniu celnym?

Oprócz dokumentów potwierdzających pochodzenie i transport należy poprawnie wskazać właściwe kody w zgłoszeniu celnym.

Dla towarów objętych odpowiednimi środkami taryfowymi rozporządzenia 2026/1455 Komisja Europejska wskazuje następujące rozwiązanie:

Element zgłoszeniaKodZnaczenie
Kod preferencji300Zastosowanie odpowiedniej obniżonej stawki celnej poza kontyngentem.
Kod dokumentuU190Dowód pochodzenia ustanowiony zgodnie z art. 6 rozporządzenia (UE) 2026/1455.
Kod preferencji dla kontyngentu320Zastosowanie właściwej stawki w ramach kontyngentu taryfowego, jeśli towar i kontyngent spełniają warunki.

W strukturze zgłoszenia kod preferencji 300 wykazuje się w elemencie danych 1411 000 000, a dokument U190 w elemencie 1203 002 000. Dla towarów objętych kontyngentem taryfowym stosuje się kod 320, zgodnie z właściwym środkiem taryfowym.

Uwaga: kod 300 nie oznacza, że zastosowano preferencyjne reguły pochodzenia. Jest to kod używany w zgłoszeniu dla odpowiedniego środka taryfowego. Pochodzenie nadal ustala się na podstawie reguł niepreferencyjnych.

W przypadku kontyngentu sama obecność kodu 320 również nie gwarantuje obniżonej stawki. Trzeba sprawdzić, czy produkt jest objęty właściwym kontyngentem, jaka stawka obowiązuje w jego ramach oraz czy dostępny jest jeszcze limit ilościowy.

Przed złożeniem zgłoszenia:

  1. ustal prawidłowy kod CN;
  2. sprawdź właściwy środek i warunki w TARIC;
  3. określ rzeczywiste pochodzenie towaru;
  4. przygotuj dokumenty dotyczące pochodzenia i transportu;
  5. uzgodnij z agencją celną właściwe kody zgłoszenia.

Oficjalne wyjaśnienia dotyczące kodów zawiera dokument Komisji Europejskiej Q&A, pytanie 6.

Czego obniżone cło nie obejmuje?

Rozporządzenie 2026/1455 dotyczy stawek celnych dla określonych towarów. Nie zwalnia automatycznie importera z innych obowiązków.

Nadal trzeba prawidłowo ustalić:

Obniżenie cła może zmniejszyć koszt importu, ale nie oznacza automatycznie, że cały proces przywozu staje się prostszy ani że znikają wszystkie należności i formalności.

Co zrobić teraz? Checklista importera

Przed kolejną dostawą z USA przejdź przez następujące kroki.

Jeżeli dostawca nie może wykazać pochodzenia lub nie dostarcza dokumentów dotyczących transportu, uwzględnij ryzyko odmowy zastosowania obniżonej stawki w kalkulacji kosztów.

Zanim zamówisz towar z USA, sprawdź kod CN, ustal rzeczywiste pochodzenie i uzyskaj od dostawcy dokumenty dotyczące produkcji oraz transportu. Uzgodnij z agencją celną właściwe kody zgłoszenia i nie zakładaj, że samo „Made in USA" wystarczy. Pełny koszt sprowadzenia towaru, wraz z cłem, VAT i kosztami logistycznymi, policz w kalkulatorze opłacalności importu.

Źródła urzędowe

  1. Rozporządzenie (UE) 2026/1455: obniżone cła i kontyngenty dla towarów pochodzących z USA.
  2. Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2026/1422: zmiany w przepisach dotyczących dowodów pochodzenia.
  3. Komisja Europejska, Q&A dotyczące art. 59a rozporządzenia wykonawczego 2015/2447, aktualizacja z 16 lipca 2026 r..
  4. Komisja Europejska, niepreferencyjne reguły pochodzenia towarów.
  5. Ministerstwo Finansów, informacje o pochodzeniu towarów.
  6. ISZTAR4, przeglądarka taryfowa.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Przed konkretną dostawą należy potwierdzić aktualny środek taryfowy, zakres dokumentacji oraz sposób wypełnienia zgłoszenia z agencją celną lub właściwym organem celnym.

Powiązane

Dział: Cła i VAT przy imporcie · ← Wszystkie poradniki